Een medewerker meldt opnieuw dat de beveiliging van een machine hapert. Wanneer je je daar niet bewust van bent, kan het snel misgaan. Het is al eerder gemeld en staat al 7 dagen in het meldsysteem als onverantwoord risico maar de machine wordt nog steeds gebruikt. Alsof er niets aan de hand is.
Misschien wordt dit herkend: een risico wordt in stand gehouden. Daar kan ik dus slecht tegen. De organisatie is geïnformeerd, maar de melder en zijn collega’s staan morgen weer voor hetzelfde gevaar.
‘Het is in behandeling’, is het antwoord. Dat zal best. Maar wie behandelt de gevolgen als het misgaat? We weten in organisaties waar de risico’s zitten en toch laten we ze bestaan. Er is een RI&E, een plan van aanpak en een dashboard. Tijdens het overleg kunnen we precies vertellen waar de actie ligt.
Deze keer werd na 7 dagen geweigerd om met de machine te werken. Natuurlijk begreep de bedrijfsleiding dat het niet ideaal was maar vond deze maatregel te ver gaan. De preventiemedewerker had het risico bepaald. Direct oplossen was zijn advies. Maar daarmee is de vraag niet beantwoord wat we vandaag met die machine doen. Kan het werk verantwoord doorgaan? Onder welke voorwaarden? Wie beslist daarover?
Voor mij wordt leiderschap juist op dat moment zichtbaar. Veiligheid vooropzetten in een melding is één, een productieproces stilzetten is twee. Het is bepalend voor de veiligheidscultuur. Medewerkers zien haarfijn welk besluit je neemt wanneer het spannend wordt. Daarom verbaast het mij niet wanneer mensen ophouden met melden. En dat is funest. De eerste keer melden ze het gevaar. De tweede keer vragen ze naar de voortgang. Daarna krijgen ze opnieuw te horen dat eraan wordt gewerkt. Op een gegeven moment houden ze hun mond. En dan bespreken wij in het volgende overleg waarom de meldingsbereidheid zo laag is.
Hoe dan wel? Neem effectieve maatregelen waarmee het probleem overbrugd kan worden. Plaats een veiligheidsman, een extra paar ogen, breid procedure uit tot de machine veilig is. Er is altijd een oplossing. Zoals ook nu gebeurde. Men ziet dat er gereageerd wordt op de melding.
Ook als veiligheidskundige moet je daar alert op blijven. Je moet ook meedenken want soms kan iets niet direct verholpen worden. En als de oplossing te lang op zich laat wachten dien je stelling te nemen. Je neemt daarmee de verantwoordelijkheid van de leidinggevende niet over. Je maakt zichtbaar waar die blijft liggen.
Arbeidsveiligheid vraagt aandacht, betrokkenheid en consequent zijn. Dat laatste wordt ongemakkelijk zodra een maatregel geld kost of de productie raakt. Precies dan moet iemand een besluit nemen en ervoor gaan staan.
Mijn vraag aan de vergadertafel zou eenvoudig zijn: ‘Wat vertellen we de medewerker die straks weer met deze machine aan het werk moet?’ Als we daarop geen behoorlijk antwoord hebben, zijn we nog niet klaar.
Bovenstaande is een verhaal uit de dagelijkse praktijk. Ongevallen voorkom je alleen door je rug recht te houden en onveiligheid niet te negeren. Nooit. Dat is moedig maar essentieel. Het bepaalt de veiligheidscultuur.
Negeren is goedkeuren.
Over de auteur

Peter Booster BA MA CERT is bestuurslid ledenraad NVVK, arbodeskundige (BA), veiligheidskundige (MoSHE), arbeid & organisatie deskundige, docent en examinator HVK.

Geef een reactie
Je moet ingelogd zijn op om een reactie te plaatsen.