Stappenplan ISZW houvast vervangingsverplichting CM-stoffen

0

HANDHAVING – Het is voor inspecteurs lastig om te beoordelen of vervanging van kankerverwekkende en mutagene stoffen voor een bedrijf ‘technisch uitvoerbaar’ is. De Inspectie SZW heeft vrijdag de Handreiking Vervangingsverplichting CM-stoffen gepubliceerd. Deze handreiking bevat een stappenplan dat de inspecteurs, en bedrijven, een houvast moet geven bij de vraag hoe ver bedrijven een inspanningsverplichting hebben.

De Inspectie SZW heeft in het stappenplan een aantal vragen gesteld die een bedrijf zich achtereenvolgens zou moeten stellen. Bij iedere stap uit het stappenplan, zijn vervolgens een aantal subvragen en bijbehorende suggesties/ links gegeven. Na het doorlopen van het schema, zou het bedrijf een goed onderbouwd antwoord moeten kunnen geven op de vragen:

  • Waarom is het gebruik van de stof (of het proces) strikt noodzakelijk, en is vervanging technisch niet uitvoerbaar?

  • Welke inspanningen heeft het bedrijf gedaan om te trachten om tot vervanging te komen?

Het stappenplan bestaat uit drie schema’s, die drie verschillende situaties beschrijven:

  1. De CM-stof is het eindproduct van het bedrijf, of is onderdeel daarvan.

  2. De CM-stof is een processtof/ hulpstof.

  3. De CM-stof komt onbedoeld vrij in het proces (proces-emissie).

Wat zegt de wet?

Artikel 4.17 van het Arbobesluit stelt dat kankerverwekkende en mutagene stoffen vervangen moeten worden ‘voor zover dit technisch uitvoerbaar is’.

Voor de SZW-inspecteurs is het lastig om te beoordelen of vervanging in een specifiek geval ‘technisch uitvoerbaar’ is. Het betreffende bedrijf zal wat dat betreft veelal een informatievoorsprong hebben, aldus de inspectiedienst.

Het minimum dat de Inspectie SZW wel altijd kan eisen – o.b.v. art. 4.13 lid a. arbobesluit – is dat de werkgever actief heeft onderzocht of vervanging mogelijk is. Dit mag niet pas ter plekke, na de vraag van de inspecteur, worden bevestigd, maar moet traceerbaar zijn. Het resultaat van de inspanningen moet schriftelijk zijn vastgelegd in de RI&E. Artikel 4.13 – lid a. zegt hierover:

[…. ] in de risico-inventarisatie en -evaluatie, bedoeld in artikel 5 van de wet en in aanvulling op artikel 4.2, in ieder geval de volgende gegevens opgenomen:

a. de reden waarom het gebruik van een kankerverwekkende stof of het toepassen van een kankerverwekkend proces voor het verrichten van de arbeid strikt noodzakelijk is en vervanging technisch niet uitvoerbaar is […]

Twee voorbeelden van stoffen die vrijkomen tijdens een productieproces

Voorbeeld Verfproces

Een producent van filtermateriaal gebruikte een verf die formaldehyde bevatte om de filters een kleur te geven. Echter, het filtermateriaal werd later altijd ingebouwd, en de kleur was niet te zien. Het verfproces kon worden afgeschaft.

Voorbeeld coating

Een producent van metalen tussenwanden gaf de wanden een coating met een olie-/ was, om te voorkomen dat deze onderweg naar de klant al begon te roesten. De klant moest deze coating weer met een vluchtig oplosmiddel verwijderen voordat deze verder het proces in kon. Het alternatief was: inpakken in een folie. Dit elimineerde twee ‘chemische’ stappen: zowel het aanbrengen als verwijderen van de coating.

Bron: Handreiking vervangingsverplichting CM-stoffen

Bron: Inspectie SZW

Meer informatie over vervangen kankerverwekkende stoffen? Ga naar Sdu HSE 
Heeft u nog geen abonnement op Sdu HSE en bent u nieuwsgierig naar dit online platform? Vraag hier een gratis demo aan!

Reageer